50 satelitów, budowanych w Abu Zabi, będzie obserwować Europę

Pięćdziesiąt satelitów, jedno zero więcej

Royal Group z Abu Zabi przeznacza 1 miliard dolarów na pięciokrotne powiększenie konstelacji obserwacji Ziemi Altair, z 10 do 50 satelitów, jak ogłosiły Loft Orbital i Marlan Space 9 września na Międzynarodowym Szczycie Kosmicznym w Paryżu, wydarzeniu zorganizowanym pod patronatem prezydenta Emmanuela Macrona. Każdy satelita niesie wielosensorowy ładunek - optykę submetrowej rozdzielczości, promieniowanie podczerwone bliskie i termiczne, sensory hiperspektralne oraz radiowe - z pokładową sztuczną inteligencją, która przetwarza dane jeszcze na orbicie, zanim dotrą do stacji naziemnej. Wskazane zastosowania to morska świadomość sytuacyjna, wykrywanie pożarów lasów, reagowanie na katastrofy oraz ochrona portów i infrastruktury krytycznej.

Sprzętowa strona umowy przechodzi przez Orbitworks, spółkę joint venture Marlan Space i Loft Orbital, która buduje i integruje satelity w specjalnie wybudowanym zakładzie w Abu Zabi, o deklarowanej zdolności produkcyjnej do 50 statków kosmicznych rocznie. Pierwszy satelita Altair ma znaleźć się na orbicie do października 2026 roku, wynoszony rakietą MaiaSpace - spółki zależnej europejskiej Ariane Group odpowiedzialnej za wielorazowe rakiety.

Suwerenna - według kogo

Orbitworks opisuje swoją własną misję, na własnej stronie internetowej, jako uczynienie 'suwerennych zdolności kosmicznych bardziej dostępnymi z Emiratów' - nie z Francji czy resztę Europy, które w relacjach branżowych występują jako nazwani użytkownicy rządowi, nie jako właściciele. Strona główna firmy nazywa się 'pierwszym ośrodkiem produkcji satelitów na Bliskim Wschodzie' i wprost deklaruje, że istnieje, 'aby uczynić suwerenne zdolności kosmiczne bardziej dostępnymi z Emiratów' - sformułowanie, które nigdzie nie pojawia się w opisie tego, co konstelacja robi dla jej europejskich klientów.

Nic z tego nie sprawia, że umowa jest zła dla europejskich agencji, które kupią do niej dostęp. Pięciokrotne powiększenie wyspecjalizowanej konstelacji obrazowania to realny wzrost zdolności, a europejski łańcuch dostaw Orbitworks razem z francuskim dostawcą wynoszenia dają projektowi autentyczny transgraniczny charakter. Ale 'suwerenna', w tym jedynym miejscu, w którym słowo to jest faktycznie użyte jako deklaracja, a nie jako marketingowa powłoka dla osób z zewnątrz, odnosi się do kraju, który finansuje i produkuje sprzęt, nie do krajów, które kupują wytwarzane przez niego zdjęcia.

Co to naprawdę zmienia dla europejskiego kupującego

Europejska agencja kupująca od Altair zdjęcia do bezpieczeństwa morskiego lub monitorowania infrastruktury kupuje zdolność z infrastruktury, której nie finansuje ani nie produkuje, zbudowanej przez spółkę joint venture, której większościowy kapitał znajduje się w Abu Zabi. To inny rodzaj zależności niż debata o suwerenności chmury AI, którą instytucje europejskie już umieją prowadzić, ponieważ dotyczy fizycznego aktywa na orbicie, a nie klauzuli o miejscu przechowywania danych w umowie - nie istnieje odpowiednik prostego przeniesienia obciążenia do innego dostawcy, gdy satelita już znajdzie się na orbicie. Szczegół, który zaostrza tę kwestię: konstelacja wynoszona jest rakietą MaiaSpace, własną wielorazową rakietą Ariane Group, więc europejski przemysł startowy działa jako płatny wykonawca dla floty satelitów, której nie jest właścicielem, finansowanej częściowo z przychodów za wynoszenie, które sama Europa zapewnia. Dla każdej agencji zastanawiającej się, czy zamówić własne suwerenne zdolności obserwacji Ziemi, zamiast kupować dostęp do zdolności kogoś innego, to właśnie ta liczba powinna leżeć na stole przed kolejnym odnowieniem umowy, nie po nim.

Czytaj dalej: Mistral Large 4 wygrywa tam, gdzie inne odmawiają  |  Ecosia rezygnuje z Mistrala na rzecz modeli z UE