Eén wet, één datum, één federale dagvaarding

Het parlement van Minnesota nam het eerste volledige verbod van de Verenigde Staten op ontkledingstechnologie aan, gedragen door afgevaardigde Jessica Hanson en senator Erin Maye Quade en afgekondigd als hoofdstuk 72. Het gaat op 1 augustus in. De werkzame zin zet aan bij de dienst en niet bij de gebruiker: wie een website, applicatie, software, programma of andere dienst bezit of beheert, mag niet toestaan dat een gebruiker die benadert, downloadt of gebruikt om een afbeelding of video te ontkleden, en mag dat ook niet namens een gebruiker doen. Adverteren of promoten van zo'n dienst is op dezelfde voorwaarden verboden.

Enkele dagen voor die datum stapte xAI naar een federale rechtbank tegen de procureur-generaal van Minnesota, Keith Ellison, met het verzoek de wet ongrondwettig te verklaren en de handhaving ervan te verbieden. Het risico waarop het bedrijf vooruit wil lopen is niet symbolisch. De wet kent een civiele boete tot 500.000 dollar per overtreding en schept een privaatrechtelijke vordering waarmee een benadeelde schadevergoeding tot driemaal de werkelijke schade, punitieve schadevergoeding, advocaatkosten en een rechterlijk verbod kan vorderen. Geïnde boetes gaan naar slachtofferhulp.

Wat de dagvaarding werkelijk betoogt

Het stuk is een vrijheid-van-meningsuitingszaak, geen technische zaak. Het stelt dat de wet een te ruim en op inhoud gebaseerd verbod oplegt aan de vrije meningsuiting en aan de gereedschappen van visuele expressie, dat zij ver voorbij dat doel reikt en dat zij een breed scala aan beschermde uitingen blootstelt aan civiele aansprakelijkheid en overheidssancties. De tweede aanval is definitorisch: xAI verwijt de wet onvoldoende te omschrijven wat als intieme delen geldt, en de dagvaarding voert afbeeldingen op die volgens haar rechtmatig zijn en toch onder het verbod zouden vallen.

Het antwoord van de procureur-generaal was kort en ging niet op het grondwettelijke punt in. Ellison zei dat het kantoor de betekening afwachtte en de zaak voor de rechter zou beoordelen, en voegde eraan toe dat het met kunstmatige intelligentie genereren van naaktbeelden van mensen tegen hun wil weerzinwekkend is, dat er tal van zinnige debatten over beleid rond kunstmatige intelligentie te voeren zijn, en dat dit er geen van is.

Structureel gelezen spreken de twee standpunten elkaar niet eens tegen. De ene procedeert over de vraag of een staat een op inhoud gebaseerde grens mag trekken rond een beeldgereedschap voor algemeen gebruik. De andere stelt vast dat het gedrag waarop die grens ziet helemaal geen beleidsvraag is. Dat gat verklaart waarom de zaak op de eerste vraag beslist wordt en over de tweede niets zal zeggen.

De verdediging is gebouwd uit onderdelen die Europa niet voert

Elk dragend onderdeel van de dagvaarding is Amerikaans. Overbreedte, op inhoud gebaseerde beperking, beschermde uiting: dat zijn leerstukken van Amerikaans grondwettelijk recht, en zij verklaren waarom procederen al mogelijk is voordat ook maar één boete is opgelegd. Wie dit dossier vanuit Europa volgt op zoek naar een signaal over de eigen blootstelling, leest een document geschreven in een juridische taal die de eigen toezichthouder niet gebruikt.

Het contrast wordt scherper doordat hetzelfde bedrijf aan de andere kant staat van een Europese procedure over hetzelfde product. Het Britse parlementslid Jess Asato voert bij de High Court in Londen een vordering tegen xAI wegens misbruik van persoonlijke informatie en schending van de gegevensbescherming, nadat Grok werd gebruikt om geseksualiseerde beelden van haar te genereren, en wat zij vraagt is een bevel tot doeltreffende en blijvende technische maatregelen zodat het model geen bewerkte beelden van haar meer kan maken. Daar luidt de vraag niet of de uitvoer expressie is. Zij luidt of de verwerkingsverantwoordelijke passende maatregelen heeft getroffen.

Hetzelfde model is dus voorwerp van twee procedures die acht weken uiteenliggen, met het bedrijf als eiser in de ene en gedaagde in de andere, en het winnende argument in de eerste is in de tweede niet beschikbaar. Het onthouden waard als u een model in meer dan één rechtsgebied levert: een federale dagvaarding is een openbaar stuk, en een beschrijving van wat uw systeem kan voortbrengen blijft niet in het forum waar u haar hebt ingediend.

Wat geregeld moet zijn voordat uw eigen datum komt

Bouwt, verfijnt, host of verkoopt uw organisatie een generatief beeldmodel door, dan ligt de praktische les niet in Minnesota. Zij ligt erin dat de verdedigingslijn waarover u beschikt volledig afhangt van welk regime de vraag stelt, en u moet weten welke op u van toepassing zijn voordat iemand anders het forum kiest. Leg per markt die u bedient vast waaraan de geldende plicht aanknoopt: aan de uitvoer, aan het gereedschap, aan de inzet of aan de afgebeelde persoon.

Kijk daarna wat een processtuk u elders kost. Alles wat u publiekelijk beweert over de mogelijkheden van uw model staat ter beschikking van elke andere eiser en elke toezichthouder met belangstelling voor datzelfde systeem. Stem de standpunten over rechtsgebieden heen af voordat het eerste wordt ingediend, want daarna ligt het argument vast en hebben de andere fora het al gelezen.